ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: UPI ମାଧ୍ୟମରେ ବଡ଼ ମୂଲ୍ୟର ବ୍ୟବସାୟିକ କାରବାରକୁ ନେଇ ନୂଆ Merchant Discount Rate ବା MDR ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆସିବା ପରେ ରାଜନୈତିକ ବିବାଦ ତୀବ୍ର ହୋଇଛି। ଲୋକସଭା ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଏହାକୁ ‘UPI ଟ୍ୟାକ୍ସ’ ବୋଲି ସମାଲୋଚନା କରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଦାବି କରିଛନ୍ତି।
ନୂଆ ଫ୍ରେମୱାର୍କ ଅନୁସାରେ, ₹୨,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ Person-to-Merchant (P2M) UPI କାରବାର ଉପରେ ୦.୪% MDR ଲାଗୁ ହେବ। ₹୭୫,୦୦୦ କିମ୍ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ କାରବାର ପାଇଁ MDR ପ୍ରତି କାରବାର ସର୍ବାଧିକ ₹୩୦୦ରେ ସୀମିତ ରହିବ। ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ୧୫ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬ରୁ ଲାଗୁ ହେବ।
ତେବେ ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ P2P, ଅର୍ଥାତ୍ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିରୁ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ UPI ପେମେଣ୍ଟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଗଣା ରହିବ। ସେହିପରି ₹୨,୦୦୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତର P2M ପେମେଣ୍ଟ ଏବଂ ଶୂନ୍ୟ-MDR ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଥିବା ଛୋଟ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ କାରବାର ମଧ୍ୟ ଚାର୍ଜମୁକ୍ତ ରହିବ। ସରକାରଙ୍କ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, ପ୍ରାୟ ୯୬% P2M କାରବାର ପ୍ରଭାବିତ ହେବ ନାହିଁ।
ସରକାର ଆହୁରି କହିଛି, MDRକୁ ଟ୍ୟାକ୍ସ ଭାବେ ସରକାର କିମ୍ବା NPCI ସଂଗ୍ରହ କରିବ ନାହିଁ। ଏହା ପେମେଣ୍ଟ ଇକୋସିଷ୍ଟମ୍ରେ ବ୍ୟାଙ୍କ, ପେମେଣ୍ଟ ସର୍ଭିସ୍ ପ୍ରୋଭାଇଡର ଓ UPI ଆପ୍ ପ୍ରୋଭାଇଡରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ ହେବ। ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ MDR ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଉପରେ ପାସ୍ ନକରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।
ଅନ୍ୟପଟେ, ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଯୁକ୍ତି ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ଉପରେ ଖର୍ଚ୍ଚ ପଡ଼ିଲେ ତାହା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ସେବାର ଦାମ ମାଧ୍ୟମରେ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ିପାରେ। ସେ UPI ଉପରେ MDR ଲାଗୁ କରିବାର ପଥ ଖୋଲାଯାଇଛି ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି।

ଏହାର ଜବାବରେ ସରକାର କହିଛି, ଏହି MDR ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା ଟ୍ୟାକ୍ସ ନୁହେଁ ଏବଂ UPI ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ସାଧାରଣ UPI ପେମେଣ୍ଟ ମାଗଣା ରହିବ। ସରକାରଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ନୂଆ ଫ୍ରେମୱାର୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ UPI ଇକୋସିଷ୍ଟମ୍ର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥାୟୀତ୍ୱକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା।
ତେଣୁ ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—ବଡ଼ UPI ବ୍ୟବସାୟିକ କାରବାରରେ MDR ଲାଗୁ ହେଲେ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ଖର୍ଚ୍ଚ ଉପରେ ଏହାର ବାସ୍ତବ ପ୍ରଭାବ କେତେ ପଡ଼ିବ ଏବଂ ଏହା ଗ୍ରାହକଙ୍କ ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ କି ନାହିଁ, ତାହା ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜାରି ରହିଛି।

