ନବରାତ୍ରିରେ ମୋବାଇଲ୍ ଉପବାସ କରନ୍ତୁ! ୯ ଦିନ ଫୋନ୍‌ଠାରୁ ଦୂରେଇ ରହିଲେ ମିଳିପାରେ ଅନେକ ଲାଭ

ନବରାତ୍ରିରେ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଭ୍ୟାସରେ ସଂଯମ ରଖୁଛନ୍ତି କି? ତେବେ ଏଥର ଆପଣଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ଆଣନ୍ତୁ ଆଉ ଏକ ପରିବର୍ତ୍ତନ। ନଅ ଦିନ ପାଇଁ ଅନାବଶ୍ୟକ ମୋବାଇଲ୍ ବ୍ୟବହାର କମାଇ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତୁ ଡିଜିଟାଲ୍ ଉପବାସ। ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ପରିବାର, ଧ୍ୟାନ, ଯୋଗ ଓ ନିଜ ପାଇଁ ସମୟ ଦେବାର ସୁଯୋଗ ଦେଇପାରେ।

ନବରାତ୍ରି ହେଉଛି ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଆରାଧନା, ଆତ୍ମସଂଯମ ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚିନ୍ତନର ପର୍ବ। ଏହି ସମୟରେ ଅନେକ ଲୋକ ନଅ ଦିନ ଉପବାସ କରନ୍ତି, କେହି ଫଳାହାର କରି ମା’ଙ୍କ ପୂଜାରେ ମନୋନିବେଶ କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଆଜିର ଡିଜିଟାଲ୍ ଯୁଗରେ ଆଉ ଏକ ଅଭ୍ୟାସ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବାର ସମୟ ଆସିଛି—ମୋବାଇଲ୍ ଫୋନ୍‌ର ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟବହାର।

ସକାଳେ ଉଠିବା ମାତ୍ରେ ଫୋନ୍ ଯାଞ୍ଚ କରିବା, ବାରମ୍ବାର ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ଖୋଲିବା ଏବଂ ରାତିରେ ଶୋଇବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍କ୍ରିନ୍ ଦେଖିବା ଅନେକଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଅଭ୍ୟାସ ପାଲଟିଛି। ପିଲାମାନେ ଖେଳକୁଦ ବଦଳରେ ମୋବାଇଲ୍‌ରେ ଅଧିକ ସମୟ ବିତାଉଥିବା ବେଳେ ବୟସ୍କମାନେ ମଧ୍ୟ ପରିବାର ସହ ବସିଥିଲେ ଫୋନ୍‌ରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହୁଛନ୍ତି।

ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ନବରାତ୍ରିର ନଅ ଦିନକୁ ଡିଜିଟାଲ୍ ଉପବାସର ସୁଯୋଗ ଭାବେ ନେଇପାରିବେ। ଏହାର ଅର୍ଥ ଫୋନ୍‌କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ କରିଦେବା ନୁହେଁ; ବରଂ ଜରୁରୀ କାମ ପାଇଁ ଫୋନ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ଅନାବଶ୍ୟକ ସ୍କ୍ରିନ୍ ସମୟ କମାଇବା।

ମୋବାଇଲ୍ ଫୋନ୍ ଆଜିର ଜୀବନର ଏକ ଜରୁରୀ ଅଂଶ। କିନ୍ତୁ ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର କଲେ ଦୈନନ୍ଦିନ କାର୍ଯ୍ୟ, ପରିବାର ସହ ସମୟ ଓ ବିଶ୍ରାମ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ନବରାତ୍ରି ସମୟରେ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ, ରିଲ୍ସ ଓ ଅନାବଶ୍ୟକ ଭିଡିଓ ଦେଖିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ସୀମା ରଖନ୍ତୁ।

ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱବିତ୍ ଡାକ୍ତର କୁୱର ଅଖିଳେଶ ସିଂହଙ୍କ ମତ ଅନୁଯାୟୀ, ଫୋନ୍ ଓ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ ନିରନ୍ତର ସକ୍ରିୟ ରହିବା କେତେକ ଲୋକଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅସ୍ଥିରତା, ଚିଡ଼ଚିଡ଼ାପଣ ଓ ଏକାଗ୍ରତାର ଅଭାବ ସହ ଜଡ଼ିତ ହୋଇପାରେ। ବିଶେଷକରି ରାତିରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ସ୍କ୍ରିନ୍ ଦେଖିବା ଶୋଇବା ସମୟ ଓ ନିଦର ଗୁଣବତ୍ତାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ।

ଏଥିପାଇଁ ପ୍ରତିଦିନ କିଛି ସମୟ ଫୋନ୍‌କୁ ପାଖରେ ନରଖି ପରିବାର ସହ କଥା ହୁଅନ୍ତୁ, ପିଲାମାନଙ୍କ ସହ ଖେଳନ୍ତୁ କିମ୍ବା ପୂଜାପାଠରେ ମନୋନିବେଶ କରନ୍ତୁ।

ମୋବାଇଲ୍‌ରେ ଅନାବଶ୍ୟକ ସମୟ ବିତାଇବା ବଦଳରେ ଯୋଗ, ଧ୍ୟାନ, ପ୍ରାର୍ଥନା ଓ ହାଲୁକା ବ୍ୟାୟାମ ପାଇଁ ସମୟ ବାହାର କରନ୍ତୁ। ନବରାତ୍ରିରେ ଏହି ଅଭ୍ୟାସଗୁଡ଼ିକ ଆପଣଙ୍କୁ ନିଜ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ନୂଆ ଭାବରେ ସଜାଡ଼ିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ।

ଫୋନ୍ ବ୍ୟବହାରର ସମୟ କମାଇଲେ ପଢ଼ାପଢ଼ି, ବହି ପଢ଼ିବା, ବାହାରେ ଚାଲିବା ଓ ପରିବାର ସହ ଆଲୋଚନା ପାଇଁ ଅଧିକ ସମୟ ମିଳିପାରେ। ଏହା ସହ ଦୈନନ୍ଦିନ କାମରେ ଏକାଗ୍ରତା ରଖିବାରେ ମଧ୍ୟ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ।

ମୋବାଇଲ୍ ସ୍କ୍ରିନ୍‌କୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଲଗାତାର ଦେଖିଲେ ଆଖି ଶୁଷ୍କ ହେବା, ଜ୍ୱଳନ, ଆଖି ଥକିଯିବା, ମୁଣ୍ଡବିନ୍ଧା ଓ ଦୃଷ୍ଟି ଝାପ୍ସା ହେବା ଭଳି ଅସ୍ଥାୟୀ ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଇପାରେ। ବରିଷ୍ଠ ଚକ୍ଷୁ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଡାକ୍ତର ବିଜୟ ତୋମାରଙ୍କ ମତକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି ଏହି ସମସ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରତି ସଚେତନ ରହିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।

ସ୍କ୍ରିନ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମୟରେ ନିୟମିତ ବିରତି ନିଅନ୍ତୁ। ପ୍ରତି ୨୦ ମିନିଟ୍‌ରେ ପ୍ରାୟ ୨୦ ସେକେଣ୍ଡ ପାଇଁ ୨୦ ଫୁଟ୍ ଦୂରରେ ଥିବା କୌଣସି ବସ୍ତୁକୁ ଚାହିଁବାର ୨୦-୨୦-୨୦ ନିୟମ ଆଖିର ଥକାପଣ କମାଇବାରେ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। ଆଖିରେ ଲଗାତାର ଅସୁବିଧା ହେଲେ ଚକ୍ଷୁ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ।

ପିଲାମାନଙ୍କ ଅତ୍ୟଧିକ ମୋବାଇଲ୍ ବ୍ୟବହାର ଅଭିଭାବକଙ୍କ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ। ଫୋନ୍‌ରେ ଅଧିକ ସମୟ ବିତାଇଲେ ପିଲାଙ୍କ ପଢ଼ାପଢ଼ି, ଶାରୀରିକ ଖେଳକୁଦ ଓ ସାମାଜିକ ମିଳାମିଶା ପାଇଁ ଥିବା ସମୟ କମିପାରେ।

ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ୍ ହେମନ୍ତ ଝାଙ୍କ ମତ ଅନୁଯାୟୀ, ପିଲାମାନଙ୍କ ଅତ୍ୟଧିକ ମୋବାଇଲ୍ ବ୍ୟବହାର ସେମାନଙ୍କ ଶିକ୍ଷା, କ୍ରୀଡ଼ା ଓ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ। ତେଣୁ ଅଭିଭାବକମାନେ ପିଲାଙ୍କ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍କ୍ରିନ୍ ସମୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବା ସହ ବାହାରେ ଖେଳିବା, ବହି ପଢ଼ିବା ଓ ପରିବାର ସହ ସମୟ ବିତାଇବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରନ୍ତୁ।

୧. ସକାଳେ ଉଠିବା ପରେ ତୁରନ୍ତ ମୋବାଇଲ୍ ନଦେଖି କିଛି ସମୟ ଧ୍ୟାନ କିମ୍ବା ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତୁ।

୨. ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ଓ ରିଲ୍ସ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଦୈନିକ ସମୟ ସୀମା ରଖନ୍ତୁ।

୩. ଖାଇବା ସମୟରେ ମୋବାଇଲ୍‌କୁ ପାଖରେ ନରଖି ପରିବାର ସହ ଆଲୋଚନା କରନ୍ତୁ।

୪. ଶୋଇବା ପୂର୍ବରୁ ଫୋନ୍ ବ୍ୟବହାର କମାନ୍ତୁ ଏବଂ ନିୟମିତ ସମୟରେ ଶୋଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ।

୫. ପ୍ରତିଦିନ କିଛି ସମୟ ଯୋଗ, ବ୍ୟାୟାମ, ବହି ପଢ଼ିବା କିମ୍ବା ବାହାରେ ଚାଲିବା ପାଇଁ ରଖନ୍ତୁ।

ନବରାତ୍ରି କେବଳ ଖାଦ୍ୟରେ ସଂଯମ ରଖିବାର ପର୍ବ ନୁହେଁ; ନିଜ ଅଭ୍ୟାସକୁ ପରଖିବା ଓ ଜୀବନକୁ ଅଧିକ ସନ୍ତୁଳିତ କରିବାର ଏକ ସୁଯୋଗ ମଧ୍ୟ। ତେଣୁ ଏଥର ନଅ ଦିନ ପାଇଁ ଅନାବଶ୍ୟକ ସ୍କ୍ରିନ୍ ସମୟ କମାନ୍ତୁ। ମୋବାଇଲ୍‌ରେ ହଜିଯିବା ବଦଳରେ ନିଜକୁ, ପରିବାରକୁ ଓ ମା’ଙ୍କ ଆରାଧନାକୁ ଅଧିକ ସମୟ ଦିଅନ୍ତୁ।