ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ, ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହଯୋଗ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ଅଭିନବ ପଦକ୍ଷେପ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ବିଶ୍ୱର ୧୦୮ଟି ଦେଶର ଛାତ୍ରୀମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ ଏକ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ସାଟେଲାଇଟ୍ ନିର୍ମାଣରେ ଭାଗ ନେଇଛନ୍ତି। ‘ସ୍ପେସ୍ କିଡ୍ସ ଇଣ୍ଡିଆ’ର ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଚାଲିଥିବା **‘ମିଶନ ଶକ୍ତିସ୍ୟାଟ୍’**ର ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସଫଳତାର ସହ ଶେଷ ହୋଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।
ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ବିଶେଷତା ହେଉଛି, ଛାତ୍ରୀମାନେ ନିଜେ ସାଟେଲାଇଟ୍ ନିର୍ମାଣ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ବିଭିନ୍ନ ବୈଷୟିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସାମିଲ ହୋଇଛନ୍ତି। ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା **୧୨-ୟୁ କ୍ୟୁବସ୍ୟାଟ୍ (12U CubeSat)**କୁ ଭାରତର ସ୍ମଲ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଲଞ୍ଚ ଭେହିକିଲ୍ (SSLV) ମାଧ୍ୟମରେ ମହାକାଶକୁ ପଠାଇବାର ଯୋଜନା ରହିଛି।
ମିଶନରେ ସାମିଲ ଛାତ୍ରୀମାନେ କେବଳ ସିଦ୍ଧାନ୍ତଗତ ଜ୍ଞାନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିନାହାନ୍ତି। ସାଟେଲାଇଟ୍ର ଯାନ୍ତ୍ରିକ ଢାଞ୍ଚା ନିର୍ମାଣ, ଜଟିଳ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକାଲ୍ ସଂଯୋଗ, ସୋଲାର ପ୍ୟାନେଲ୍ ସୋଲଡରିଂ, ପାୱାର ବସ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଓ ପେଲୋଡ୍ ଇଣ୍ଟିଗ୍ରେସନ୍ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟରେ ସେମାନେ ପ୍ରାକ୍ଟିକାଲ୍ ଅନୁଭୂତି ହାସଲ କରିଛନ୍ତି।
ଏହା ଫଳରେ ମହାକାଶ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂର ବିଭିନ୍ନ ଜଟିଳ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନିକଟରୁ ବୁଝିବାର ସୁଯୋଗ ଛାତ୍ରୀମାନେ ପାଇଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରାୟୋଗିକ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ ଅନୁଭୂତି ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି।
‘ମିଶନ ଶକ୍ତିସ୍ୟାଟ୍’ରେ ଭାରତ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ଛାତ୍ରୀ, ବୈଜ୍ଞାନିକ ଦଳ ଓ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ସାମିଲ ହୋଇଛନ୍ତି। ଆମେରିକା, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ, ବ୍ରାଜିଲ, ସ୍ୱିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡ, ଲାଟଭିଆ, ମିଶର ଓ ଫିଲିପାଇନ୍ସ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ପ୍ରତିନିଧି ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ସହ ଜଡ଼ିତ ଅଛନ୍ତି।
ଏହି ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ମାଧ୍ୟମରେ ଭିନ୍ନ ଦେଶର ଛାତ୍ରୀମାନେ ପରସ୍ପର ସହ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନ ଓ ଅଭିଜ୍ଞତା ବାଣ୍ଟିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଛନ୍ତି। ଏହାକୁ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ ସହିତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଯୁବ ସହଯୋଗର ଏକ ଉଦାହରଣ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଉଛି।
ଏହି ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ମିଶରୀୟ ସ୍ପେସ୍ ଏଜେନ୍ସି, ଆମେରିକାର ସାଉଥ୍ ଆଲାବାମା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର ମ୍ୟାକ୍କୋରୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଏରୋସ୍ପେସ୍ ୟୁନିଭରସିଟି ଏବଂ ସ୍ପେସ୍ କିଡ୍ସ ଇଣ୍ଡିଆ ଭଳି ସଂସ୍ଥା ସାମିଲ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରୟାସକୁ ସମର୍ଥନ ଦେଇଥିବା ସୂଚନା ରହିଛି। ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନରେ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ବଢ଼ାଇବା ସହ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଏକ ମଞ୍ଚରେ ଆଣିବା ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଅନ୍ୟତମ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ଏରୋସ୍ପେସ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଉନ୍ନତ ପ୍ରଯୁକ୍ତି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ବଢ଼ାଇବା ‘ମିଶନ ଶକ୍ତିସ୍ୟାଟ୍’ର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଲକ୍ଷ୍ୟ। ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ମହିଳା ନେତୃବୃନ୍ଦ, ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ଓ ପ୍ରତିନିଧିମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ସହ ଜଡ଼ିତ ହୋଇ ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଥିବା କୁହାଯାଇଛି।
ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନକୁ କେବଳ ପାଠ୍ୟକ୍ରମର ଏକ ବିଷୟ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରାକ୍ଟିକାଲ୍ ଅନୁଭୂତି ଓ ଗବେଷଣାର କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ରଖାଯାଇଛି।
ମିଶନର ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣ ହେଉଛି ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ 12U CubeSat। ଏହି କମ୍ପାକ୍ଟ ସାଟେଲାଇଟ୍କୁ ଭାରତର SSLV ମାଧ୍ୟମରେ ମହାକାଶକୁ ପଠାଇବାର ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହି ଲଞ୍ଚ ସଫଳ ହେଲେ ଏହି ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଛାତ୍ରୀ ପ୍ରକଳ୍ପର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।
‘ମିଶନ ଶକ୍ତିସ୍ୟାଟ୍’ ମାଧ୍ୟମରେ ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନ ସହିତ ଯୁବ କୂଟନୀତି, ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହଯୋଗ ଓ ମହିଳାଙ୍କ ବୈଷୟିକ ଭାଗୀଦାରିତାକୁ ଏକାଠି କରାଯାଇଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ପ୍ରୟାସ ବିଶ୍ୱର ଅଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ବିଜ୍ଞାନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଓ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ଦିଗରେ ଆଗେଇବା ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦେଇପାରେ।

