ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଙ୍କ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରର କଡ଼ା ଆଡଭାଇଜରୀ, ଏଆଇ ବ୍ୟବହାରରେ ସତ୍ୟତା ସହ ସାଲିସ୍ ନାହିଁ

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକରେ ଖବର ପ୍ରସାରଣ ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପରିବେଷଣକୁ ନେଇ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସତର୍କତାମୂଳକ ଆଡଭାଇଜରୀ ଜାରି କରାଯାଇଛି। ଦେଶର ସମସ୍ତ ଘରୋଇ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକୁ କେବୁଲ୍ ଟେଲିଭିଜନ୍ ନେଟୱର୍କ ଆଇନ ଓ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ ପ୍ରୋଗ୍ରାମ୍ କୋଡ୍‌କୁ କଡ଼ାକଡ଼ି ପାଳନ କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ବିଶେଷକରି ଆତଙ୍କବାଦ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନର ସିଧାପ୍ରସାରଣ, ହିଂସାତ୍ମକ ଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ, ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ଉତ୍ତେଜନା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ବିଷୟବସ୍ତୁ ଏବଂ ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ୍ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ (AI)ର ବ୍ୟବହାରକୁ ନେଇ ସତର୍କ ରହିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।

ସୂଚନା ଓ ପ୍ରସାରଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଆଡଭାଇଜରୀ ଅନୁଯାୟୀ, ଆତଙ୍କବାଦ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନ କିମ୍ବା ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀର ସମ୍ବେଦନଶୀଳ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ସିଧାପ୍ରସାରଣରୁ ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ଦୂରେଇ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏଭଳି ସମୟରେ ଦାୟିତ୍ୱବାନ ଭାବେ ଖବର ପରିବେଷଣ କରିବା ସହ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ବିପଦରେ ପକାଇପାରୁଥିବା ସୂଚନା ପ୍ରସାରଣ ନକରିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି।

ଖବର ପ୍ରସାରଣ ସମୟରେ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବାକୁ ପ୍ରସାରଣକାରୀ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ କୁହାଯାଇଛି।

ଅପରାଧ, ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣା ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ସମ୍ପର୍କିତ ଖବର ପ୍ରସାରଣ ସମୟରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଭୟଙ୍କର କିମ୍ବା ଦର୍ଶକଙ୍କୁ ବିଚଳିତ କରୁଥିବା ଦୃଶ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ ନକରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି। ଖବରର ଗମ୍ଭୀରତାକୁ ଦର୍ଶାଇବା ନାଁରେ ମୃତକଙ୍କ ଦୃଶ୍ୟ, ରକ୍ତାକ୍ତ ଚିତ୍ର କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ହିଂସାତ୍ମକ ଭିଡିଓର ଅନାବଶ୍ୟକ ପ୍ରଦର୍ଶନରୁ ଦୂରେଇ ରହିବା ଉଚିତ।

ଏଭଳି ଖବର ପ୍ରସାରଣ ସମୟରେ ଦର୍ଶକଙ୍କ ମାନସିକ ଅବସ୍ଥା, ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ପରିବାରର ଗୋପନୀୟତା ଏବଂ ସାମାଜିକ ସମ୍ବେଦନଶୀଳତାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ।

ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ରେ ପ୍ରସାରିତ ଲାଇଭ୍ ଡିବେଟ୍, ପ୍ୟାନେଲ୍ ଆଲୋଚନା ଏବଂ ରାଜନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସମୟରେ କୌଣସି ଧର୍ମ, ସମ୍ପ୍ରଦାୟ କିମ୍ବା ବର୍ଗ ବିରୋଧରେ ଘୃଣା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ବିଷୟବସ୍ତୁ ପ୍ରସାରଣ ନକରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।

ବିତର୍କ ସମୟରେ ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ମନ୍ତବ୍ୟ, ଅପମାନଜନକ ଭାଷା କିମ୍ବା ଦେଶବିରୋଧୀ ଭାବନାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁଥିବା ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ନିଜର ସମ୍ପାଦକୀୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ କଣ୍ଟେଣ୍ଟ ଯାଞ୍ଚ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଅଧିକ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଉଚିତ।

ଖବର, ଗ୍ରାଫିକ୍ସ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଟିଭି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଭାରତର ସରକାରୀ ଓ ସଠିକ୍ ମାନଚିତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଆଡଭାଇଜରୀରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି। ମାନଚିତ୍ରରେ ଦେଶର ସୀମା କିମ୍ବା ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତିକୁ ଭୁଲ୍ ଭାବେ ଦର୍ଶାଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ବିଶେଷକରି ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଖବର, ସୀମା ବିବାଦ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କିତ ରିପୋର୍ଟିଂ ସମୟରେ ମାନଚିତ୍ରର ସଠିକତା ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।

ଯୌନ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ ଓ ଅନ୍ୟ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅପରାଧ ସମ୍ପର୍କିତ ଖବର ପ୍ରସାରଣ ସମୟରେ ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ପରିଚୟ ଗୋପନ ରଖିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ନାମ, ଫଟୋ, ଠିକଣା କିମ୍ବା ପରିଚୟ ଜଣାପଡ଼ିପାରୁଥିବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ତଥ୍ୟ ପ୍ରସାରଣ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଆଇନଗତ ନିୟମ ଓ ଗୋପନୀୟତା ସମ୍ପର୍କିତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକୁ ମାନିବା ଆବଶ୍ୟକ।

ଏହାଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଓ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ରକ୍ଷା କରିବା ସହ ଖବର ପ୍ରସାରଣରେ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ବଜାୟ ରଖିବା ଉପରେ ଜୋର୍ ଦିଆଯାଇଛି।

ବର୍ତ୍ତମାନ ଟିଭି ଖବର ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ୍ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ (AI) ଏବଂ ଜେନେରେଟିଭ୍ ଏଆଇର ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ୁଥିବାରୁ ଏହାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସାରଣକାରୀ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ସତର୍କ କରାଯାଇଛି।

ଗ୍ରାଫିକ୍ସ ପ୍ରସ୍ତୁତି, ଭର୍ଚୁଆଲ୍ ଉପସ୍ଥାପନା, ଭିଡିଓ ଏଡିଟିଂ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହାୟକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଏଆଇ ଉପକରଣ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ। କିନ୍ତୁ ଏହାର ବ୍ୟବହାର ଯୋଗୁଁ ଖବରର ସତ୍ୟତା, ପ୍ରାମାଣିକତା କିମ୍ବା ସମ୍ବେଦନଶୀଳତା ଯେପରି କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ନହୁଏ, ତାହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଏଆଇ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ଭିଡିଓ, ଫଟୋ କିମ୍ବା ଗ୍ରାଫିକ୍ସକୁ ପ୍ରକୃତ ଘଟଣାର ଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ଦର୍ଶାଇବା ଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରିପାରେ। ତେଣୁ ଏଭଳି ସାମଗ୍ରୀର ସଠିକ୍ ଯାଞ୍ଚ ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ସ୍ଥଳେ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚନା ଦେବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ସମସ୍ତ ଘରୋଇ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଟିଭି ଚ୍ୟାନେଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକୁ କେବୁଲ୍ ଟେଲିଭିଜନ୍ ନେଟୱର୍କ (ରେଗୁଲେସନ୍) ଆକ୍ଟ, ୧୯୯୫ ଏବଂ କେବୁଲ୍ ଟେଲିଭିଜନ୍ ନେଟୱର୍କ ରୁଲ୍ସ, ୧୯୯୪ ଅନୁଯାୟୀ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରୋଗ୍ରାମ୍ କୋଡ୍‌କୁ କଡ଼ାକଡ଼ି ପାଳନ କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି।

ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶର ମୂଳ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଦାୟିତ୍ୱବାନ ଖବର ପ୍ରସାରଣ, ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷାର ସୁରକ୍ଷା, ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ସଦ୍‌ଭାବନା ରକ୍ଷା ଏବଂ ଦର୍ଶକଙ୍କ ନିକଟରେ ସଠିକ୍ ଓ ବିଶ୍ୱସନୀୟ ସୂଚନା ପହଞ୍ଚାଇବା।

ଡିଜିଟାଲ୍ ଓ ଏଆଇ ଯୁଗରେ ଖବର ପ୍ରସାରଣର ଗତି ବଢ଼ୁଥିବାବେଳେ, ସତ୍ୟତା ଯାଞ୍ଚ ଓ ସମ୍ପାଦକୀୟ ଦାୟିତ୍ୱ ଏବେ ଆହୁରି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପଡ଼ିଛି।