By Rosalini 
ଭାରତର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ସେବା ପାଇଁ ରହିଥିବା ନିୟାମକ ଢାଞ୍ଚାକୁ ନେଇ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଚାଲିଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଦାବିକୁ ଯୋଗାଯୋଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଖଣ୍ଡନ କରିଛି। ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ସେବା ସମେତ ଦେଶର ସମସ୍ତ ଟେଲିକମ୍ ସେବା ପାଇଁ ନିରପେକ୍ଷ ଓ ଅଣ-ପାକ୍ଷିକ ନିୟାମକ ଢାଞ୍ଚା ରହିଥିବା ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି।
ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତରେ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ସେବା ପାଇଁ ଲାଇସେନ୍ସିଂ, ସୁରକ୍ଷା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଓ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଆବଣ୍ଟନ ଭଳି ପ୍ରକ୍ରିୟା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଚାଲିଥାଏ।
ଯୋଗାଯୋଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁସାରେ, ଭାରତରେ ନନ୍-ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଅରବିଟ୍ (NGSO) ଆଧାରିତ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ମୋବାଇଲ୍ ପର୍ସନାଲ୍ କମ୍ୟୁନିକେସନ୍ ବାଏ ସାଟେଲାଇଟ୍ (GMPCS) ସେବା ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ ତିନିଟି ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ କମ୍ପାନିକୁ ଟେଲିକମ୍ ଲାଇସେନ୍ସ ଦିଆଯାଇଛି।
ଏହି କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକ ଭାରତରେ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଆଧାରିତ ଯୋଗାଯୋଗ ସେବା ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ନିୟାମକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦେଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛନ୍ତି। ତେବେ କେବଳ ଟେଲିକମ୍ ଲାଇସେନ୍ସ ମିଳିବା ପରେ ସେବା ତୁରନ୍ତ ଆରମ୍ଭ କରିହେବ ନାହିଁ। ଏଥିପାଇଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ ଅନୁମୋଦନ ଓ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରକ୍ରିୟା ପୂରଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ।
ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ, ଲାଇସେନ୍ସର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କମ୍ପାନିକୁ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସୁରକ୍ଷା ନିୟମ ପାଳନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ଉପଭୋକ୍ତା ଓ ସେମାନଙ୍କ ତଥ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ସହ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ଏହି ନିୟମଗୁଡ଼ିକ ରହିଛି। ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବର୍ତ୍ତମାନ ଚାଲିଥିବା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି।
କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ ହେବା ପରେ ସେମାନେ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଆବଣ୍ଟନର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟକୁ ଯାଇପାରିବେ।
ସରକାରଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ତିନି ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କମ୍ପାନି ପ୍ରାୟ ସମାନ ନିୟାମକ ସ୍ତରରେ ରହିଛନ୍ତି। ତେଣୁ ଗୋଟିଏ କମ୍ପାନିକୁ ଅନ୍ୟ କମ୍ପାନି ତୁଳନାରେ ଅନୁଚିତ ଲାଭ ଦେବା କିମ୍ବା ଅଲଗା ନିୟମ ପ୍ରୟୋଗ କରିବାର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁନାହିଁ ବୋଲି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି।
ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିୟମ ପକ୍ଷପାତପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉଥିବା ନେଇ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଦାବି ପ୍ରସାରିତ ହେଉଥିଲା। ଏହାକୁ ଯୋଗାଯୋଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଭିତ୍ତିହୀନ ଏବଂ ଭୁଲ୍ ବୁଝାମଣା ଉପରେ ଆଧାରିତ ବୋଲି କହିଛି।
ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, ଲାଇସେନ୍ସିଂ, ସୁରକ୍ଷା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଓ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଆବଣ୍ଟନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି। ସମାନ ନିୟାମକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମସ୍ତ ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କମ୍ପାନି ପାଇଁ ଲାଗୁ ହେଉଛି।
ଏହି ବିବାଦ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତରେ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସେବା ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ କରୁଥିବା ଏଲୋନ୍ ମସ୍କଙ୍କ ଏକ ଦାବି ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ରହିଛି।
ଭାରତରେ ଷ୍ଟାରଲିଙ୍କ ଯୋଜନା ସମ୍ପର୍କିତ ଏକ ପୋଷ୍ଟର ଜବାବ ଦେଇ ମସ୍କ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ, କିଛି ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟବସାୟୀ ନିଜର ଏକାଧିକାର ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କ କମ୍ପାନିକୁ ଭାରତରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରୁ ବାଧା ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହାକୁ ସେ ଭାରତୀୟ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଏକ ଅନ୍ୟାୟ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ।
ତେବେ ମସ୍କଙ୍କ ଏହି ଅଭିଯୋଗ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ବଜାରକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆହୁରି ତୀବ୍ର ହୋଇଛି।
ବର୍ତ୍ତମାନ ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ କମ୍ପାନିଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନିୟାମକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଚାଲିଛି। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ପୂରଣ ହେବା ପରେ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଆବଣ୍ଟନ ଦିଗରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯିବ।
ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ସରକାର ଏକପଟେ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଯୋଗାଯୋଗ ପାଇଁ ସମାନ ନିୟମ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା କହୁଥିବା ବେଳେ, ଅନ୍ୟପଟେ ଏଲୋନ୍ ମସ୍କଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଓ ନିୟାମକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ନୂଆ ଚର୍ଚ୍ଚା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।